De drie BTW-tarieven in Nederland
Nederland kent drie BTW-tarieven: 21%, 9% en 0%. Welk tarief geldt, hangt af van het type product of dienst. Het verschil heeft direct invloed op je verkoopprijs, je marges en je administratie.
Het standaardtarief: 21%
De meeste producten en diensten vallen onder het hoge tarief van 21%. Dit is het standaardtarief en geldt tenzij er een uitzondering van toepassing is.
Voorbeelden van 21% BTW:
- Elektronica en apparatuur
- Kleding en schoenen
- Meubels en woninginrichting
- Advies- en consultancydiensten
- Alcoholische dranken
- Sieraden en luxeartikelen
- Auto’s en onderdelen
- Softwarelicenties en SaaS-diensten
Vuistregel: twijfel je over het tarief? Dan geldt waarschijnlijk 21%. Gebruik de BTW-calculator om het exacte bedrag te berekenen.
Het verlaagde tarief: 9%
Het lage tarief van 9% geldt voor producten en diensten die de overheid als eerste levensbehoeften of maatschappelijk belangrijk beschouwt.
Producten en diensten met 9% BTW:
| Categorie | Voorbeelden |
|---|---|
| Voedingsmiddelen | Boodschappen, vers voedsel, zuivel |
| Dranken (niet-alcoholisch) | Water, sap, frisdrank |
| Boeken en tijdschriften | Gedrukt en digitaal (e-books) |
| Medicijnen | Receptgeneesmiddelen en OTC |
| Horeca | Eten en drinken in restaurants en cafes |
| Personenvervoer | Trein, bus, taxi, vliegtuig (binnenland) |
| Cultuur en recreatie | Musea, dierentuinen, bioscoop, theater |
| Kappers | Knipbeurten en behandelingen |
| Logies | Hotels, B&B’s, campings |
| Reparatiediensten | Fietsen, schoenen, kleding, huishoudlinnen |
Let op: alcoholische dranken in de horeca vallen onder 21%, ook al is het eten 9%. Op een restaurantrekening kunnen dus twee tarieven voorkomen.
Het nultarief: 0% BTW
Bij het nultarief reken je geen BTW, maar behoud je wel je recht op vooraftrek. Dit verschilt van een vrijstelling, waarbij je geen voorbelasting mag aftrekken.
Het 0%-tarief geldt voor:
- Export buiten de EU (intracommunautaire leveringen)
- Levering aan ondernemers in andere EU-landen (met geldig btw-id)
- Internationaal vervoer van goederen
- Zeeschepen en bepaalde luchtvaartuigen
BTW-vrijstellingen
Sommige diensten zijn volledig vrijgesteld van BTW. Je rekent dan geen BTW en mag ook geen voorbelasting aftrekken. Vrijstellingen gelden onder andere voor:
- Medische diensten (artsen, tandartsen, fysiotherapeuten)
- Onderwijs (erkende opleidingen)
- Financiele diensten (verzekeringen, kredieten)
- Verhuur van onroerend goed (woningen)
- Kinderopvang
- Postdiensten (universele postdienst)
Grijze gebieden en veelvoorkomende verwarring
Niet altijd is direct duidelijk welk tarief geldt. Enkele lastige situaties:
Afhaalmaaltijden vs. boodschappen: een kant-en-klare maaltijd uit de supermarkt valt onder 9%. Dezelfde ingredienten los gekocht ook. Maar catering aan huis kan onder 21% vallen als het meer is dan alleen levering.
Digitale producten: e-books vallen sinds 2020 onder 9%, net als gedrukte boeken. Maar een online cursus valt meestal onder 21%, tenzij het een erkende opleiding betreft.
Samengestelde leveringen: verkoop je een product met installatie? Dan geldt het tarief van de hoofdprestatie. Dat is meestal het product zelf.
Wil je het BTW-bedrag uit een totaalprijs halen? Gebruik de BTW uit bedrag calculator.
Praktijkvoorbeeld: gemengde factuur
Een cateraar levert de volgende diensten voor een bedrijfsevenement:
| Item | Bedrag excl. BTW | BTW-tarief | BTW |
|---|---|---|---|
| Lunchbuffet | €500,00 | 9% | €45,00 |
| Wijn en bier | €200,00 | 21% | €42,00 |
| Zaalhuur | €300,00 | 21% | €63,00 |
| Totaal | — | — | €150,00 |
Het totaalbedrag inclusief BTW is €1.150. Op de factuur moeten beide tarieven apart vermeld staan. Bekijk de BTW-gids voor meer uitleg over factuurvereisten.
Mag ik zelf kiezen welk BTW-tarief ik reken?
Nee. Het BTW-tarief wordt bepaald door de wet en hangt af van het type product of dienst. Je bent verplicht het juiste tarief toe te passen. Een verkeerd tarief rekenen kan leiden tot naheffingen en boetes van de Belastingdienst.
Valt eten bezorgen onder 9% of 21%?
Bezorgde maaltijden vallen onder 9% BTW. Dit geldt voor zowel restaurants die zelf bezorgen als voor bezorging via platforms als Thuisbezorgd of Uber Eats. De bezorgkosten zelf vallen doorgaans ook onder 9%.
Welk tarief geldt voor water?
Kraanwater en flessenwater vallen onder 9% BTW. Dit geldt ook voor mineraalwater en bruiswater. Frisdranken en energydrinks vallen eveneens onder het lage tarief van 9%.
Verandert het BTW-tarief weleens?
Ja. De overheid past tarieven regelmatig aan. Zo is het lage tarief in 2019 verhoogd van 6% naar 9%. E-books zijn in 2020 van 21% naar 9% gegaan. Controleer bij twijfel altijd de actuele tarieven op de website van de Belastingdienst.
Bron: Belastingdienst
Veelgestelde vragen over BTW tarieven
Wanneer geldt het 9% BTW tarief?
Het 9% BTW tarief (verlaagd tarief) geldt voor voedingsmiddelen, water, geneesmiddelen, boeken, kranten, hulpmiddelen voor gehandicapten, kappersdiensten en kunst. Ook op toeristische diensten zoals hotels en campings geldt 9%.
Wanneer geldt het 21% BTW tarief?
Het 21% BTW tarief (standaard tarief) geldt voor vrijwel alle overige goederen en diensten: kleding, elektronica, meubels, zakelijke dienstverlening, auto’s, alcoholhoudende dranken en bouwmaterialen.
Wat is het 0% BTW tarief?
Het 0% tarief geldt voor export naar landen buiten de EU en intracommunautaire leveringen binnen de EU. Je rekent geen BTW, maar mag wel voorbelasting aftrekken.
Hoe weet ik welk BTW tarief voor mijn product geldt?
Check de lijst van de Belastingdienst voor het verlaagde tarief. Producten en diensten die daar niet op staan, vallen automatisch onder het 21% tarief. Bij twijfel kun je advies vragen bij de Belastingtelefoon.
Wat gebeurt er als ik het verkeerde BTW tarief hanteer?
Bij een controle door de Belastingdienst moet je de te weinig afgedragen BTW alsnog betalen, soms met boete en rente. Ook bij het hanteren van een te hoog tarief moet je corrigeren, zodat je klanten het teveel betaalde bedrag terugkrijgen.
Bron: Belastingdienst, BTW tarieven 2026
Gerelateerde rekentools en artikelen
Gebruik onze BTW calculator om direct BTW te berekenen over elk tarief.
Voor een complete uitleg over BTW, bekijk onze BTW-gids.
Alle berekeningen op deze pagina zijn gebaseerd op officiële Nederlandse bronnen: Belastingdienst.nl, Rijksoverheid.nl, CBS.nl en Nibud.nl. Tarieven gelden voor 2026. Lees ons redactioneel beleid.