Zwangerschapsverlof als ZZP’er 2026: ZEZ-Uitkering, Bedragen en Aanvragen

Als ZZP’er ben je zwanger en vraag je je af of je wel recht hebt op verlof. Het korte antwoord: ja. Via de ZEZ-uitkering (Zelfstandigen en Zwanger) van UWV heb je als zelfstandige recht op minimaal 16 weken betaald verlof. Je bouwt geen vakantiedagen op en hebt geen werkgever, maar de overheid heeft een aparte regeling voor jou. In dit artikel lees je hoe de uitkering werkt, hoeveel je krijgt en hoe je hem aanvraagt.

Wat is de ZEZ-uitkering voor ZZP’ers?

De ZEZ-uitkering is de officiële uitkering voor zwangere zelfstandigen in Nederland. Volgens de Wet arbeid en zorg (WAZO) hebben zelfstandige ondernemers — dus ook ZZP’ers — recht op een uitkering van minimaal 16 weken (UWV, 2026). Dit geldt voor iedereen die staat ingeschreven bij de Kamer van Koophandel en niet tegelijk in loondienst werkt.

De uitkering wordt betaald door UWV, niet door een verzekeraar. Je hoeft hiervoor geen extra premie te betalen. Het is een basisrecht dat je als ondernemer hebt, al is de hoogte afhankelijk van je inkomen.

Vroeger heette deze regeling de Zelfstandig en Zwanger (ZEZ) regeling, maar het recht staat nu verankerd in de WAZO. De meeste instanties — waaronder UWV zelf — gebruiken nog steeds de naam ZEZ.

Verschil met loondienst

Als werknemer bouwt je werkgever de uitkering op via het UWV-systeem. Als ZZP’er doe je dat niet, maar je hebt via de WAZO toch recht op een minimumuitkering. Het verschil zit in de hoogte: werknemers ontvangen 100% van hun dagloon tot het maximum, ZZP’ers ontvangen een uitkering op basis van hun eigen inkomen (of het minimumloon als dat hoger is).

Hoeveel krijg je als ZZP’er tijdens zwangerschapsverlof?

De hoogte van je ZEZ-uitkering hangt af van je gemiddelde winst uit onderneming over het afgelopen kalenderjaar. UWV berekent je dagloon door je jaarinkomen te delen door het aantal werkdagen in dat jaar. De uitkering bedraagt 100% van dat dagloon — met een minimum en een maximum (UWV, 2026).

Minimumdagloon: Als je inkomen lager was dan het minimumloon, of als je minder dan een jaar ondernemer bent, ontvang je minimaal het wettelijk minimumdagloon. In 2026 bedraagt dit ongeveer €115 per dag.

Maximumdagloon: Er is ook een bovengrens. In 2026 ligt het maximumdagloon op circa €325 per dag (UWV stelt dit bedrag jaarlijks vast). Verdien je als ZZP’er meer? Dan is het bedrag boven dit maximum voor eigen rekening.

Bedragen zijn indicatief voor 2026. Controleer de actuele bedragen op uwv.nl.

Je berekent je dagloon zelf als volgt: neem je jaarinkomen (winst uit onderneming) en deel dat door 261 (het gemiddeld aantal werkdagen per jaar). Over 16 weken (80 werkdagen) ontvang je dan: dagloon × 80 dagen.

Wil je snel je netto uitkering uitrekenen? Met de bruto-netto calculator zie je wat je netto overhoudt na belasting.

Hoe lang duurt zwangerschapsverlof voor ZZP’ers?

Als ZZP’er heb je recht op minimaal 16 weken verlof. Je kiest zelf wanneer je begint — vroegste start is 6 weken voor de uitgerekende bevallingsdatum, de laatste mogelijkheid is 4 weken voor die datum. Het deel dat je voor de bevalling opneemt, bepaalt hoelang je verlof na de bevalling duurt (WAZO, artikel 3:1).

• Begin je 6 weken voor de uitgerekende datum: je hebt recht op 10 weken verlof ná de bevalling
• Begin je 4 weken voor de uitgerekende datum: je hebt recht op 12 weken verlof ná de bevalling
• Totaal is altijd minimaal 16 weken

Ben je later bevallen dan verwacht? Dan schuift het verlof na de bevalling op — je verliest die weken niet. Ben je eerder bevallen? Dan begint het verlof na de bevalling vanaf de bevallingsdatum.

Extra verlof bij meerling of arbeidsongeschiktheid

Bevalt je van een meerling (tweeling of meer)? Dan heb je recht op 20 weken verlof in plaats van 16. Ook als je arbeidsongeschikt bent tijdens de zwangerschap, kan het verlof eerder ingaan. UWV beoordeelt dit per situatie.

Heb je geboorteverlof nodig voor je partner als ZZP’er? Dat werkt anders — check de leeftijdscalculator voor planningshulp rondom verlofdatums.

ZEZ-uitkering aanvragen: zo doe je dat stap voor stap

Je vraagt de ZEZ-uitkering aan via Mijn UWV op uwv.nl. Dit doe je bij voorkeur in week 20-24 van je zwangerschap — UWV vraagt minimaal 2 weken voor de ingangsdatum, maar eerder is beter om vertraging te voorkomen.

Wat heb je nodig?

• DigiD (voor inloggen op Mijn UWV)
• Verklaring van je verloskundige of gynaecoloog met de uitgerekende bevallingsdatum
• KVK-uittreksel van je onderneming (niet ouder dan 3 maanden)
• Bewijs van inkomen: jaaropgave of aangifte inkomstenbelasting van het vorige jaar

Stap-voor-stap aanvraag

1. Log in op Mijn UWV via uwv.nl met je DigiD
2. Ga naar ‘Zwangerschaps- en bevallingsverlof aanvragen’
3. Upload je medische verklaring met uitgerekende datum
4. Geef je gewenste startdatum verlof op (4-6 weken voor bevalling)
5. Upload bewijs van inschrijving KVK
6. Vul je inkomensgegevens in over het afgelopen jaar
7. Verzend de aanvraag en wacht op bevestiging van UWV

UWV beslist binnen 2 weken op je aanvraag. De uitkering wordt maandelijks achteraf betaald op je bankrekening. Let op: als je tijdens je verlof toch werkzaamheden verricht voor je onderneming, moet je dat melden bij UWV — dit kan gevolgen hebben voor je uitkering.

Voorwaarden voor de ZEZ-uitkering

Niet elke ZZP’er heeft automatisch recht op de ZEZ-uitkering. Volgens de WAZO en UWV gelden de volgende voorwaarden (UWV, 2026):

• Je bent ingeschreven bij de Kamer van Koophandel als zelfstandige
• Je werkt niet (volledig) in loondienst bij een werkgever tijdens de verlofperiode
• Je bent zwanger of bevallen — ook bij adoptie of draagmoederschap gelden vergelijkbare rechten
• Je vraagt de uitkering minimaal 2 weken voor de ingangsdatum aan

Werk je naast je ZZP-activiteiten ook deels in loondienst? Dan ontvang je zowel een uitkering via je werkgever als een ZEZ-uitkering voor het ZZP-deel. UWV combineert beide berekeningen zodat je nooit meer ontvangt dan het maximumdagloon.

Ben je DGA (directeur-grootaandeelhouder) van een BV? Dan val je in beginsel onder de werknemersverzekeringen en heb je een andere regeling. Overleg met je accountant over de precieze situatie.

Belasting over de ZEZ-uitkering: wat betaal je?

De ZEZ-uitkering is belastbaar inkomen. UWV houdt loonheffing in op de uitkering, net als bij een uitkering in loondienst. Je hoeft dit niet zelf te berekenen, maar je krijgt aan het einde van het jaar een jaaropgave van UWV die je gebruikt voor je aangifte inkomstenbelasting.

Een paar dingen om op te letten:

• De uitkering valt in box 1 (inkomen uit werk en woning), net als je winst uit onderneming
• Je winst daalt door het verlof, wat invloed heeft op je belastingschijf
• De zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling gelden niet over de ZEZ-uitkering (wel over eventuele winst uit de rest van het jaar)
• Je kunt via de inkomstenbelasting calculator alvast schatten wat je teruggave of bijbetaling wordt

Wil je weten wat je netto overhoudt? Gebruik de bruto-netto rekenmachine en vul de uitkering als maandloon in om een indicatie te krijgen.

ZZP en zwangerschap: financiële planning

Naast de ZEZ-uitkering zijn er een paar financiële zaken die je goed kunt voorbereiden als zwangere ZZP’er.

Reserveer voor het inkomstenverlies: Je inkomen als ZZP’er stopt tijdens verlof, maar je vaste kosten lopen door. Denk aan abonnementen, boekhouder, verzekeringen. Zorg dat je een buffer hebt van minimaal 2-3 maandinkomsten.

Check je aanvullende verzekering: Sommige ZZP-verzekeraars bieden een aanvullende arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) die ook bevalling dekt. Dit geeft hogere uitkering dan alleen de ZEZ. Vergelijk aanbieders tijdig — in de zwangerschap ben je medisch gekeurd en kun je niet altijd meer veranderen.

Kinderopvangtoeslag: Na je verlof heb je als ZZP’er recht op kinderopvangtoeslag via de Belastingdienst, mits je aan de werkeis voldoet (je bent werkzaam als ondernemer). Via de percentage calculator kun je uitrekenen welk deel van de opvangkosten vergoed wordt.

Meer informatie over financiële planning als ZZP’er vind je op ondernemersplein.overheid.nl, de officiële overheidssite voor ondernemers.

Veelgestelde vragen over zwangerschapsverlof als ZZP’er

Heb ik als ZZP’er recht op zwangerschapsverlof?

Ja. Via de Wet arbeid en zorg (WAZO) heeft elke ZZP’er die is ingeschreven bij de Kamer van Koophandel recht op minimaal 16 weken zwangerschaps- en bevallingsverlof. UWV betaalt de ZEZ-uitkering (Zelfstandigen en Zwanger) gedurende die periode.

Wanneer vraag ik de ZEZ-uitkering aan?

UWV adviseert de aanvraag in week 20-24 van de zwangerschap in te dienen. De minimale termijn is 2 weken voor de gewenste startdatum. Aanvragen doe je digitaal via Mijn UWV met een medische verklaring van je verloskundige of gynaecoloog.

Wat als ik eerder of later bevallen ben?

Ben je eerder bevallen dan de uitgerekende datum? Dan begint je verlof automatisch op de dag van de bevalling. Ben je later bevallen? Dan schuift het verlof na de bevalling op. Je verliest geen weken — je hebt altijd recht op minimaal 10 weken verlof na de bevalling.

Mag ik als ZZP’er werken tijdens mijn verlof?

Nee, je mag tijdens je verlofperiode geen inkomsten genereren voor je onderneming. Als je toch werkzaamheden verricht, moet je dit melden bij UWV. Dit kan leiden tot verlaging of terugvordering van je uitkering. Kleine administratieve taken die geen inkomen opleveren, zijn bespreekbaar met UWV.

Telt de ZEZ-uitkering mee voor mijn hypotheek?

Een ZEZ-uitkering telt normaal gesproken niet mee als inkomen bij een hypotheekaanvraag, omdat het tijdelijk is. Wil je weten wat je als ZZP’er maximaal kunt lenen? Gebruik de maximale hypotheek calculator voor een indicatie op basis van je jaarinkomen.

Conclusie

Als ZZP’er heb je recht op 16 weken zwangerschapsverlof via de ZEZ-uitkering van UWV. De hoogte hangt af van je gemiddelde jaarinkomen, met een minimum gebaseerd op het wettelijk minimumloon. Aanvragen doe je via Mijn UWV, bij voorkeur al in week 20-24 van je zwangerschap.

Bereken alvast je financiële situatie: gebruik de bruto-netto calculator om te zien wat je netto overhoudt van je uitkering, of de percentage calculator voor je kinderopvangvergoeding na je verlof.

Geschreven door het team van deonlinerekenmachine.nl

Gerelateerde Calculators

ZZP Uurtarief Berekenen: Wat Moet Je Vragen?Freelancer Belasting Berekenen: ZZP Aangifte 2026Zelfstandigenaftrek Berekenen: Hoeveel Aftrek in 2026?